Kerkdiensten herfst 2025 in het teken van Mystiek en Verzet, in Hengelo

Dit kan toch niet alles zijn waar ons leven om draait? Dat knagende gevoel van onvrede over onze samenleving, die in het teken staat van consumeren, overvalt velen met enige regelmaat. Kun je jezelf losrukken van het verleidelijke en verslavende consumeren, altijd maar meer willen, alle vermaak en afleiding die overal op je afkomt? En wat komt daar dan voor in de plaats? Het hogere? God? Waarom zou je dat willen? Een fijn en comfortabel leven voor jezelf is toch goed genoeg?

Deze vragen – en meer! – wil ik oppakken in de komende herfst. En ik wil dat doen aan de hand van de feministische theologe Dorothee Sölle (1929-2003). Zij was een boegbeeld van de bevrijdingstheologie in Duitsland, die veel aandacht had voor geweldloosheid en gerechtigheid. Met oog voor mensen die kwetsbaar zijn. Haar belangrijkste boek is getiteld Mystiek en verzet. Ons verlangen naar de Eeuwige is onlosmakelijk verbonden met ons verlangen naar een wereld die méér is dan de platte consumptiesamenleving die we hebben opgebouwd.

Dorothee Sölle was razend populair in de laatste decennia van de vorige eeuw. En sinds enkele jaren ontdekken ook nieuwe generaties progressieve christenen haar weer opnieuw. In een wereld van klimaatcrisis, oorlog en sombere toekomstperspectieven geeft Sölle handvatten om zelf te handelen, om op betekenisvolle wijze iets moois te doen in deze wereld.

Dorothee Sölle was een kritisch denker, maar zeker geen doemdenker. Ze biedt een frisse blik op onze wereld, rijk gevoed door eeuwen van (christelijke en andere) spiritualiteit, van Meester Eckhart en Rumi tot en met Martin Luther King en Dorothy Day. In zes kerkdiensten wil ik zes belangrijke onderwerpen uit Mystiek en verzet centraal stellen:

• Zondag 7 september: Dikke ik? Hoe maak je ruimte in je leven voor iets anders dan je eigen ego? Kan mystiek daarbij helpen? Wat is mystiek eigenlijk?
• Zondag 14 september: God in de natuur. Spirituele voeding voor een gezonde(re) omgang met de wereld. Met inspiratie vanuit de ecologische en feministische beweging.
• Zondag 21 september: Bezitloosheid. Deze viering zal oecumenisch zijn (katholiek en protestants Hengelo tezamen). Ik zal samen met ds. Sander Ris voorgaan in de Waterstaatskerk.
• Zondag 12 oktober: Erotiek en identiteit. Een dag na Coming Out Day duiken we in seksualiteit en diversiteit. Onze (christelijke) traditie is immers veelkleurig.
• Zondag 14 december: Geweldloosheid. Wat houdt het in om volledig geweldloos te leven? Is dat spannend? Was Jezus zelf geweldloos?
• Woensdag 24 december: Bevrijding. Van verwondering, via het loslaten van wat ons bindt, naar een houding van verzet en vertrouwen.

De diensten zijn inhoudelijk nog volop in ontwikkeling. En wees gerust: het worden geen hoorcolleges over Sölle, maar vieringen in de ware zin des woords, met alles wat u daarvan gewend bent – en wellicht nog wat meer.

Hoogstwaarschijnlijk zal een van de bovenstaande vieringen ook mijn ‘proefviering’ zijn, die onderdeel is van de stage die ik komend seizoen doe als onderdeel van mijn predikantsopleiding aan het Remonstrants Seminarium. De proefviering is een soort proeve van bekwaamheid, waarbij mensen uit onze gemeente samen met mijn stagebegeleider (ds. Sander Ris) en vertegenwoordigers van het Seminarium na afloop feedback zullen geven.

Remco van Mulligen